Кэрэ эйгэтигэр
Күн көрдө, күн үөрдэ!
Күлүмнүү-көрүлүү
Күөх торҕо халлаааҥҥа күөрэйдэ.
Быһыыта, ол онтон,
Ол онтон санаатым:
Тыыннаах диэн үчүгэй даҕаны!
Итинник ааттаах олус истиҥ, киэҥ ис хоһоонноох ылбаҕай ырыа дьоро киэһэтэ Майаҕа ыам ыйын 28 күнүгэр Д.Ф.Ходулов аатынан норуот айымньытын дьиэтигэр буолан ааста. Саха норуодунай бэйиэтэ Савва Тарасов «Тыыннаах диэн үчүгэй даҕаны!» хоһоонун ырыа буолан көтүтэн өлбөт-сүппэт үйэлээбит киһинэн биһиги киэн туттар, ытыктыыр, дэгиттэр дьоҕурдаах биир дойдулаахпыт Виталий Андросов буолар. Кини быйыл атырдьах ыйын 7 күнүгэр төрөөбүтэ 75 сыла бэлиэтэнэринэн, улууспут култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга управлениета олохтообут улууспут ырыа айааччыларын үйэтитэр, көҕүлүүр «Мэҥэ ХИТ» айар бырайыагын чэрчитинэн тэриллибит кэнсиэр көрөөччү дууһатын кылын таарыйан эмиэ да уйадытта, эмиэ да үөртэ-көтүттэ.
«Туундара», «Хаарчаана», «Индигииргэ», «Маҥнайгы хаар», «Ньургуһуннар», «Алааһым арылы кустуга», «Сибэккилэр түһүүллэр», «Төрөөбүт алааһым», «Күн бытархайа», «Сибэкки биһикки», «Төрүт вальса», о.д.а ырыалары истибэтэх, билбэт киһи, бука, аҕыйаҕа буолуо. Бу ‒ барыта Виталий Андросов ырыалара. Кини ырыа айааччылар ортолоругар дьон-сэргэ уоһуттан түһэрбэккэ сөбүлүүр элбэх ырыалардааҕынан инники күөҥҥэ сылдьара чахчы.
Ырыа дьоро киэһэтин «Саха» НКИХ биир биллэр-көстөр ыытааччыта Георгий Белоусов кыайа-хото тутан бэркэ ыытта. Бииртэн биир мааны куоластаах ырыаһыттар, ансаамбыллар үрдүк маастырыстыбаларынан кэнсиэр ис хоһоонун, тутулун ситэрэн-хоторон биэрдилэр. Кинилэр ортолоругар өрөспүүбүлүкэҕэ киэҥник биллэр толорооччулар ‒ СӨ норуодунай артыыһа Григорий Петров, Саха эстрадатын тыйаатырын артыыһа, СӨ култууратын туйгуна Эрчим, Бүтүн Арассыыйатааҕы, өрөспүүбүлүкэтээҕи ырыа күөн күрэстэрин Кылаан бирииһин кыайыылаахтара, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Георгий Сергучев салайааччылаах «Аарык» квартет, Бүтүн Арассыыйатааҕы хуор олимпиадатыгар кыһыл көмүс мэтээлинэн бэлиэтэммит доруобуйа харыстабылын үлэһиттэрин «Айыына» дьахталлар вокальнай ансаамбыллара, өрөспүүбүлүкэтээҕи үгүс ырыа күөн күрэстэрин кыайыылааҕа Надежда Захарова, СӨ култууратын туйгуннара Екатерина Ефремова, Николай Васильев-Айтамыл, Ульяна Ефремова, кэскиллээх ырыаһыттар, үгүс көрүүлэр лауреаттара Майаттан Линда Захарова-Сергучева, Евдокия Прохорова салайааччылаах Нина Васильева үөрэппит иитиллээччилэрин триолара, Төҥүлүттэн Ньургун Эверстов, РФ уопсай үөрэхтээһинин бочуоттаах, СӨ үөрэҕириитин үтүөлээх үлэһитэ, уус-уран самодеятельность көрүүлэрин элбэх төгүллээх лауреата Галина Шарина, Галия Сосина салайааччылаах «Суола кыргыттара», Павловскайтан Мария Григорьева салайааччылаах «Санаайа» вокальнай ансаамбыллар, Табаҕаттан Мария Кириллова, Павловскайтан «Кэрэли» квинтет, уус-уран ааҕыынан И.М.Сосин аатынан улуустааҕы кииннэммит бибилэтиэкэ үлэһиттэрэ, кырачаан ырыаһыттар Павловскайтан Валерия Анисимова, Майаттан Айсулу Дьячковская, Айыына Осипова, Евсей Руфов бааллар. Ырыаһыттар толорууларын СӨ култууратын туйгуна Георгий Попов байааҥҥа доҕуһуолунан киэргэттэ.
Бэлиэ тэрээһиҥҥэ Дьокуускайтан Виталий Тимофеевич төрөппүт кыыһа Парасковья Андросова уонна чугас доҕоро, успуорт бэтэрээнэ Михаил Друзьянов кэлэн мустубут дьоҥҥо кылгас ахтыыларын оҥордулар.
‒ Виталий Андросовы кытары 1980 с. кини марафон сүүрэригэр билсэн турабыт. Онтон ылата доҕордоспуппут, ‒ диэтэ Михаил Друзьянов. ‒ Улуу Кыайыы 50 сылыгар Саха сирин дэлэгээссийэтин салайаммын Москванан, Санкт-Петербург куораттарга итиэннэ Ильмень күөлгэ икки нэдиэлэ устата элбэх тэрээһиннэргэ сылдьбыппыт. Онно Виталий Тимофеевич барса сылдьыбыта. Ильмень күөлгэ тиийэн баран тэрээһин быыһыгар муустаах хомо быыһынан соҕотоҕун сылдьан икки илиитигэр тобус-толору хаамыска хомуйбут этэ. «Михаил Егорович, манна Саха сириттэн 500-тэн тахса саллаат өлбүтэ, көрөҕүн – бу хаамысхалар кыһыл өҥнөөхтөрүн», ‒ диэн баран ытыспар куппута. Мин соһуйбутум. Кини олус мындырдык өйдөөн, толкуйдаан ол таастары хомуйан биэрбитин мин манна аҕалан биир-биир көрсүһүүлэргэ өйдөбүнньүк быһыытынан түҥэппитим, бэйэбэр эмиэ хаалларбытым. Биир дойдулаахтара маннык улахан киһини ‒ мелодиһы, учуонайы, спортсмены, уопсастыбаннай диэйэтэли аатын үйэтитэн инникитин да өрө тута сылдьыаххыт диэн эрэнэбин.
Кыыһа Парасковья Витальевна аҕатын аатын үйэтитиигэ үгүс былааннаах үлэни тэрийэн ыыталларыгар улуус дьаһалтатын, Мөҥүрүөн нэһилиэгин салалталарыгар, култуура управлениетыгар, биир дойдулаахтарыгар, доҕотторугар-атастарыгар, үөлээннээхтэригэр, кэнсиэр кыттыылаахтарыгар барыларыгар, ааттарын биирдиилээн ааттаан туран, истиҥник махтанна. Кини биир дойдулаахтарын талааннарыттан сөҕөрүн, киэн туттарын биллэрдэ, үрдүк сыанабылы биэрдэ.
СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ, РФ Үрдүкү анал үөрэхтээһинин бочуоттааах үлэһитэ, СӨ доруобуйатын харыстабылын туйгуна, Саха Хомсомуолун бириэмийэтин лауреата, Мэҥэ Хаҥалас улууһун Бочуоттаах гражданина Виталий Андросов, билигин биһиги ортобутугар суох да буоллар, мэдиссиинэ сайдыытыгар киллэрбит кылаата, суола-ииһэ, култуура эйгэтигэр айан хаалларбыт сүүһүнэн ырыалара көлүөнэттэн көлүөнэҕэ тиэрдиллэн кини сырдык аатын үйэлэргэ ааттата туруохтара.
Алена Докторова.
