Балаҕан ыйын 20 күнүгэр Хорообукка 1938 с. улууспутугар биир бастакынан ССРС Суруйааччыларын сойууһугар киирбит, саха литературатыгар детектив жанрын төрүттээбит биир дойдулаахпыт Дмитрий Самсонович Федоров–Таас төрөөбүтэ 110 сылыгар аналлаах тэрээһиннэр ыытылыннылар.
Хорообут орто оскуолатыгар Миитэрэй Таас төрөөбүтэ 110 сылыгар аналлаах оскуолабыт иһинэн сэргэх тэрээһиҥҥэ үөрэнээччилэрбит көхтөөхтүк кытыннылар.
Миитэрэй Таас төрөөбүт алааһыгар Атах Бүтэйгэ диэри үөрэнээччилэр велопробекка сырыттылар. Төһө да халлааммыт сөрүүн буоллар, кырачаан үөрэнээччилэрбит ыарахантан чаҕыйбакка баран кэллилэр.
Үөрэнээччилэр икки ардыларыгар суруйааччыга анабыл хоһоон уонна кини айымньыларынан уруһуй куонкурустара ыытыллыбыта. Анабыл хоһоон кыайыылаахтарынан Добун сурук бастакы үктэлин хаһаайынынан 9 кылаас үөрэнээччитэ Айхаан Мачахтыров буолла. Иккиһи 9 кылаастан Таня Сергучева, үсүһү Надя Птицына, Ньургун Борисов ыллылар.
Уруһуй куонкуруһун кыайыылаахтарынан бастакы 4 кылаастан Вика Прибылых, иккис Сережа Москвитин (3 кылаас), Чаҕыл Семенов (4 кылаас), үһүс Эйли Брызгалова (2 кылаас), Аркадий Пинигин (3 кылаас), Роксана Герасимова (1 кылаас) буоллулар.
Тэрээһин ыалдьыттарынан саха тылын уонна литературатын бэтэрээн учуутала, «Гражданскай килбиэн» бэлиэ хаһаайына Елизавета Трофимова, «Үөрүү сүүрээннэрэ» литературнай түмсүү чилиэннэрэ буоллулар. Кинилэр Миитэрэй Таас хомоҕой хоһооннорун ааҕан иһитиннэрдилэр уонна оҕолорго викторина оонньоттулар.
Үлэ бэтэрээнэ, Хорообут олохтооҕо Иван Романов ийэтэ Февронья Макаровна ойор-тэбэр оҕо сааһа Миитэрэй Тааһы кытта ааспытын туһунан ахтан-санаан сэһэргээтэ. Педагогическай үлэ бэтэрээнэ, учууталлар учууталлара Антонина Тихонова, улуус киин бибилэтиэкэтиттэн Анна Петрова, „Таммахтар“ улуустааҕы литературнай холбоһуктан Мария Левина, нэһилиэк бибилэтиэкэрэ Варвара Филиппова кытыннылар.
Дмитрий Таас киһи дууһатын, өйүн-санаатын долгутар айымньыларыгар биһирэбилбит үксээтин. Кини уран тыл күүһүнэн уурбут-туппут курдук ыпсаҕай айымньыларын сэргээҥ.
Үөрэнээччилэр анал хоһоонноро
***
Мэҥэ улууһуттан төрүттээх
Ытык, киэн туттар киһибит,
Мэҥэ улууһуттан силистээх,
Тумус туттар киһибит,
Кини хаалларбыт биһиэхэ
Сүппэт, бараммат баайы
Кин хаалларбыт биһиэхэ
Кимиэхэ да суох кылааты!
Кэлэр кэнчээри ыччат,
Умнумуох, сүтэримиэх тустаахпыт,
Кэлэр кэскили түстээбит
Биир баар суох киһибитин!
Надя Птицына, 9 кылаас үөрэнээччитэ
***
Алмаас таас курдук күлүмнүүр
Суола үрэҕим үрдүгэр
Үүнэн, төрөөн ааспыт
Улуукан убайбыт –
Миитэрэй Таас!
Кыһыл көмүс курдук күлүмнүүр
Күннээх халлааным үрдүгэр
Сүҥкэн кылаатын хаалларбыт
Киэн туттар киһибит –
Миитэрэй Таас!
Кинилиин биир сиргэ төрөөбүт
Толору дьоллоохпун,
Сахаҕа биллэр киһибит аата
Үүнэр үйэҕэ ааттана турдун!
Мачахтыров Айхаан, 9 кылаас үөрэнээччитэ.
