Кулун тутар 12 күнүгэр Майаҕа СӨ Ыччат дьыалаларыгар уонна социальнай коммуникацияҕа миниистирэ Петр Шамаев улуус волонтердарын кытары көрүстэ. Тэрээһин кэнниттэн кинини кытта көрсөн кэпсэтиибитин билиһиннэрэбит.
‒ Петр Витальевич, бүгүн эн Мэҥэ Хаҥалас улууһун волонтердарын кытта көрүстүҥ. Көрсүһүү аһаҕастык уонна истиҥ, сылаас сыһыаҥҥа ааста. Эн санааҕар, өрөспүүбүлүкэбитигэр ыытыллар волонтердар үлэлэрин суолтата туохханый уонна эн бэйэҥ анал байыаннай дьайыы кыттыылааҕа буоларгынан, волонтердар оҥорор ордук ханнык көмөлөрүн инники күөҥҥэ туруораҕын?
‒ Волонтер дьарыга – көннөрү хамсааһын буолбатах, кинилэр олус улахан суолталаах үлэни оҥороллор. Аҥардас буойуннарга эрэ буолбакка ону таһынан кинилэр дьиэ кэргэттэригэр көмө ама буолаллар. Ону өйдүөх тустаахпыт. Волонтердары кытары ол да таһынан уопсайынан дьоннорго хас көрүстэҕим ол туһунан этэбин, кэпсиибин, махтанабын. Үлэлэрин бэйэм эппинэн-хааммынан биллэҕим дии. Аҥаардас Саха сирин эрэ буолбакка, бүтүн Арассыыйа волонтердарын үлэлэрин түмүгүн кытары алтыспыт киһи буоллаҕым. Волонтердар үлэлэрин түмүгэр биһиги Сахабыт сирин уолаттара бөҕө харысхаллаахтар, кинилэр аһатан-сиэтэн сылдьаллар диэххэ сөп. Саха сирин саллаатыгар төрөөбүт дойдуларыттан кэмиттэн-кэмигэр туох эмэ көмө син биир кэлэр. Волонтердар үлэлэрин салгыы өйөөн өссө күүһүрдэрбит эрэйиллэр. Уолаттарбыт анал байыаннай дьайыыга дойдуларын көмүскэлигэр бара тураллар, онон көмө салгыы баар буолуо. Онно көмөнү син биир күүтэллэр. Дойдубут Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин Саха сирин саллааттара саамай бастыҥнар, хорсуннар, аан дойдуга маннык саллааттар суохтар диэн мээнэҕэ бэлиэтээбэтэҕэ чахчы. Ити сыанабыл туохтан тахсарый диир буоллахха, биһиги ыччаттарбыт дойдуларын иһин сэриилэһэ сылдьалларын үчүгэйдик билэр, өйдүүр итиэннэ онно тирэҕирэн санаалара күүстээҕиттэн. Онуоха волонтердар хамсааһыннарын оруола эмиэ баар. Билигин ордук дронунан сэрии барар турарынан инники күөҥҥэ турар көмөлөргө дрону утары таҥастары бэлэмнээһини ааттыахпын сөп. Ый ахсын уолаттарбыт көмөҕө ирдэбиллэрэ уларыйа турар. Дойдубут төрүт аһа-үөлэ киһиэхэ сэниэни, күүһү биэрэринэн улахан көмөлөөх. Биллэн турар, хаххалыыр сиэккэлэринэн хааччыллыыга хаһан баҕарар ирдэбил баар. Уустук балаһыанньаҕа сылдьан таҥас-сап алдьанара-кээһэнэрэ үгүс, онон итиниэхэ эмиэ болҕомтону уурар тоҕоостоох.
‒ Бүгүҥҥү уонна бу да иннинэнээҕи көрсүһүүлэргэр федеральнай уонна эрэгийиэн таһымнарыгар анал байыаннай дьайыы кыттыылаахтарыгар уонна кинилэр дьиэ кэргэттэригэр көрүллэр өйөбүл туһунан ыйытыктар киирбиттэрэ сэрэйиллэр. Эн көрүүгэр биһиги өрөспүүбүлүкэбитигэр ылыныллыбыт дьаһаллартан ордук ханнык өйөбүл суолталааҕый?
‒ Мин саныахпар, өйөбүл барыта суолталаах. Ил Дархан Айсен Сергеевич Николаев сорудаҕынан уонна өйөбүлүнэн Саха Сиригэр бүгүҥҥү күҥҥэ 44 өйөбүл көрүҥэ баар. Анал байыаннай дьайыыга кыттыбыт дьоннордоох дьиэ кэргэттэр киллэрэр этиилэриттэн өйөбүллэр эбиллэн иһэллэр. Онон бу 44 өҥөнөн тохтообото буолуо дии саныыбын. Сүрүн көмө, өйөбүл ‒ дьоҥҥо болҕомто ууруллуута. Дьаһалта да, волонтердар да, нэһилиэнньэ да өртүлэриттэн туох эрэ чопчу көмөнү оҥоруунан эрэ муҥурдаммакка, уолаттары, кинилэр дьиэ кэргэттэрин кытары кэпсэтэр, санааларын истэр, кыһалҕаларын туоратыһарга үлэлэһэр, махтанар, кинилэр тустарыгар үтүө тылы этэр тоҕоостоох. Уолаттарбыт дойдуларын туһугар уустук соругу быһаара сылдьаллар. Дойдуларыгар кэлбит уолаттарбытын санааларын көтөҕөн, эрэл кыымын саҕан олох үөһүгэр төннөллөрүгэр күүс-көмө буолуохтаахпыт.
‒ Эн эйэлээх олоххо төннүбүтүҥ сыл аҥаара кэм курдук буолла. Бүгүҥҥү күҥҥэ былаас эрэгийиэннээҕи уорганын салайааччытын уонна анал байыаннай дьайыы кыттыылааҕын быһыытынан тус бэйэҥ иннигэр ханнык соруктары туруораҕын?
‒ Саамай улахан ыра санаам ‒ ыччаппыт, норуоппут өссө түмсүүлээх буоларын күүһүрдиэххэ наада. Бу кыаллар дьыала. Анал байыаннай дьайыыга кытта сылдьар дьоҥҥо омугунан, итэҕэлинэн араастаһыы, арахсыы суох. Биһиги, сахалар, аттыбытыгар бииргэ сылдьар атын омук дьоно бииргэ туран сахалыы алгыс ыларбытыгар, ыраастанан буруо таһаарарбытыгар тэҥҥэ тураллар, эмэгэттэрбитин, харысхалларбытын кэтэллэр. Түмсүүлээх буоларбытыгар бигэ эрэллээх кэллим уонна Ыччат министиэристибэтин, өрөспүүбүлүкэбит Бырабыыталыстыбатын иннигэр оннук ыччаты иитэн таһаарарга соруктанан үлэлиибит. Сорох дьон патриот диэн тыл өйдөбүлүн кааскалаах, бронежилеттаах, аптамааттаах сүүрэ сылдьар киһи курдук тутахтык өйдүүллэр. Патриот диэн дойдутун, чугас дьонун иннигэр эппиэтинэһи сүгэр, киэҥ сайдыылаах, түмсүүлээх, идэтигэр бэриниилээх, билиилээх киһи буолар. Оннук дьон баар буоллахтарына, экэнэмиэкибит сайдыаҕа, олохпут тупсуоҕа. Билиҥҥи оҕолор, ыччаттар олох атыттар диэн этэллэрин үгүстүк истэбит. Дьиҥэр, оннук буолбатах. Кинилэри кытта ыкса үлэлэһиэхтээхпит, үөрэтиэхтээхпит, такайыахтаахпыт. Оннуга суох уларыйыы тахсыбата чахчы. Ыччаттарбытын бэйэбит иитэн таһаарабыт. Күүскэ хамсаннахпытына ‒ кыаллар сорук.
‒ Бииргэ сулууспалаабыт уонна билигин анараа инники күөҥҥэ (передовойга) сылдьар дьоҥҥун кытары сибээһи тутуһаҕын дуо?
‒ Тутуһан. Бэйэм БПЛА этэрээтигэр артиллерийскай корректировщигынан сылдьыбытым. Бииргэ сылдьыбыт дьоммун, бэйэм уонна ыаллыы чаастарбын кытары куруук сибээстэһэбин. Миэхэҕэ тугунан эмэ көмөлөспүт, тугу эрэ ыыппыт киһи диэн санаа мэлдьи баар. Бэйэм биэс эрэ ый сырыттаҕым дии. Онон сылдьыбыт болдьоҕум аҕыйах дуу, ситэ көмөлөспөтүм дуу диэн санаа ардыгар киирэр. Уолаттары кытары кэпсэтэбин, кыалларынан бэйэм пенсиябиттэн көмөбүн ыытабын.
‒ Эн санааҕар, Кыайыыны ситиһэрбитигэр туох көмөлөһүө дии саныыгын?
‒ Түмсүү. Аҕа дойду Улуу сэриитигэр дойдубут көмүскэлигэр биир да киһи туора турбатаҕа. Дьон барытын быраҕан туран бары биир сыаллаах-соруктаах үлэлээн-хамсаан түмсүүлээхтик хамсаннахпытына эрэ, кыайыыны ситиһиэхпит. Урут Сэбиэскэй кэмҥэ ити сатаммыта, билигин да сатаныаҕа. Кэминэн туһнан түмсүөхпүтүн эрэ наада. Оччоҕуна норуоппут, олохпут сайдыаҕа.
Алена ДОКТОРОВА.
